De Bieb Letter #348

Welkom!

Het mag nog, dus bij deze de beste wensen voor 2026!

In 2025 ben ik weer begonnen met het versturen van de Bieb Letter en zijn er bijna 300 nieuwe abonnees bij gekomen. Welkom!

Zoals ik in december al aangaf zou ik even een rustpauze nemen rond de feestdagen. Ik had verwacht dat er weinig nieuws zou zijn, maar niets is minder waar. Dit is echt een hele lange Bieb Letter geworden. Neem je tijd, zou ik zeggen.

De links zijn chronologisch toegevoegd, de eerste zijn van halverwege december, die onderaan zijn van afgelopen dagen.

Veel lees- en inspiratieplezier!

Overigens, mocht je de Bieb Letter waarderen, kun je me altijd een Tikkie geven.

• Kritisch zijn op ontwikkelingen is altijd nodig. Als je mijn edities leest, weet je dat ik dat ook ben. Vaak doe ik dat in korte stukjes, verdeeld over weken of maanden, hier en ook op Bluesky. Gelukkig is er ook nog Jeroen de Boer die vlijmscherp de vinger op de zere plek legt. https://www.linkedin.com/pulse/bibliotheken-moeten-zich-richten-op-het-bevorderen-van-jeroen-de-boer-6cvue

• De bezuinigingen in het hoger onderwijs knallen nog steeds en als oplossing wordt AI geopperd om mee te helpen te bezuinigen. Maar een baliemedewerker vervangen door AI is een heel slecht plan. https://hvana.nl/nieuws/ilyaz-nasrullah-over-ai-in-het-hoger-onderwijs 

• Wat levert een traineeship bij Probiblio nu eigenlijk op? Sowieso een perspectief op de jongeren in de bibliotheek. https://bibliotheekblad.nl/blog-jeugd-in-de-bibliotheek-vier-themas-die-de-sector-bezighouden/

• Kennen we nog die ene website die gesloopt is, terwijl dit een belangrijke website was, Literatuurplein? Gelukkig is Jeugdbieb al bijna 25 jaar wel in de lucht en er zijn nog mooie plannen! https://connect.oclc.org/nl/schoolwise/10-jaar-leestippers-25-jaar-jeugdbieb 

• Hoe kun je als gezamenlijke bibliotheken toch een betrouwbaar netwerk opzetten ter ondersteuning van de informatievoorziening? In Duitsland doen ze dit echt heel goed. Een voorbeeld van hoe het onderwerp Benelux daar onderhouden wordt. https://neerlandistiek.nl/2025/12/wetenschappelijke-informatievoorziening-in-het-digitale-tijdperk-de-fid-benelux/ 

• Je kunt er ook nog eens werken als wetenschappelijk medewerker! https://stellen.uni-muenster.de/jobposting/d33c442a90e01b60bc02c362c5527569124829480?ref=homepage 

• Woerden doet een kleine Rotterdam en is aan het verbouwen. Ze laten in Woerden zien dat je als bibliotheek niet per se een gebouw nodig hebt, maar dat je je kunt opsplitsen. https://www.ad.nl/woerden/bij-de-bieb-in-woerden-staan-rijen-tot-midden-op-straat-fijn-dat-we-onmisbaar-blijken-te-zijn~a8a7b2d4/ 

• Frank Huysmans koppelt alle aspecten van AI aan elkaar en kijkt terug en kijkt vooruit. Naar heel veel bezuinigingen op de openbare bibliotheken. https://warekennis.nl/niet-artificiele-intelligentie/ 

• Nog een nieuwe bibliobus! Het lijkt een trend te worden. https://www.nobb.nl/home/onze-bibliotheken/deleeslijn.html 

• Het is binnen de KB eigenlijk niet zo goed gesteld met het toegankelijk maken van bronnen die muziek duiden. Om dit goed onder de aandacht te brengen is er een rapport geschreven. https://www.jazzarchief.nl/nieuws/verloren-geluiden-geschreven-bronnen/ 

• Wat doe je als bibliothecaris wanneer je stem alleen niet helpt om te vechten tegen het onrecht van je overheid? Dan stap je naar burgerrechtenbewegingen. https://www.theguardian.com/us-news/2025/dec/15/us-librarianbook-bans-lgbtq-rights 

• In Stadskanaal zijn de bibliotheek en het museum helemaal in elkaar verweven na een verbouwing. Een unicum in Nederland. https://rtveen.nl/2025/12/17/bibliotheek-en-museum-in-stadskanaal-onder-een-dak-iedereen-moet-zich-hier-thuis-voelen/

• Al een tijd geleden deelde ik een bericht over de bibliotheken in Kenia, die eigenlijk nog stammen uit de Britse overheersing met alle ongemakken. Destijds werd aangekondigd dat drie bibliotheken gedekolonialiseerd zouden worden. Inmiddels is het zover en zijn de bibliotheken ingericht naar puur Keniaans gebruik. Er is over dit proces van acht jaar lang de documentaire How To Build A Library gemaakt. Hoe mooi zou het zijn om deze ook te tonen, naast of in plaats van The Librarians. https://brittlepaper.com/2025/12/library/ 

• De trailer van How To Build A Library is hier te zien. https://youtu.be/AR_oycTrDIc 

• Universiteitsbibliotheken hebben eeuwenlang boeken verzameld voor de wetenschap. Je zou denken dat er met de hedendaagse moderne catalogi alles is beschreven en er geen verrassingen in de collectie meer zijn. Niets is minder waar. https://www.lunduniversity.lu.se/article/rare-copy-copernicus-book-found-lund-university 

• Bij het woord librije denk je waarschijnlijk snel aan een restaurant, maar het woord betekent eigenlijk de bibliotheek van de kerk. In Alkmaar heeft een kerk al heel lang een leegstaande librije, die weer in gebruik wordt genomen. https://www.rodi.nl/alkmaar/nieuws/478530/historische-librije-in-grote-kerk-alkmaar-keert-terug-als-kenniscentrum

• Zouden hier de mediatheken ook veel drukker bezocht worden door het telefoonverbod in de scholen? https://www.ad.nl/buitenland/opvallend-effect-na-mobieltjesverbod-op-school-in-seattle-uitleen-van-boeken-steeg-met-67-procent~a1a7f659/

• De sloop op de wetenschap in de VS gaat keihard door… https://www.nytimes.com/2025/12/31/climate/nasa-goddard-library-closing.html?unlocked_article_code=1.A1A.KxHI.iqd-F16hCs9f

• Auteurs putten veel inspiratie uit bibliotheken. Maak het hen dus zo fijn mogelijk om er te verblijven. https://medium.com/everylibrary/how-authors-can-draw-inspiration-from-libraries-0064ebb74f9e 

• Nog meer verarming voor de literatuur in Nederland. NBD weigert regionale recensies op te nemen in Literom. Wat een literaire armoede, vooral voor de Fryske literatuur. https://www.tzum.info/2025/12/nieuws-lucas-zandberg-reageert-op-besluit-nbd-biblion-om-alleen-randstedelijke-recensies-op-te-nemen-in-de-literom/ 

• Nog meer literaire armoede, al krijg ik er gezeur mee. Nog een bibliotheek start met het opnemen van ongepubliceerde manuscripten in de collecties. https://www.parool.nl/ps/nooit-gepubliceerde-manuscripten-krijgen-plek-in-bibliotheek-mijn-vader-en-moeder-zijn-de-enigen-die-het-hebben-gelezen~b9f8de7f/ 

• Wat gebeurt er wanneer de boekenleverancier stopt? https://www.npr.org/2025/12/29/nx-s1-5638892/book-distributor-shutting-down-deals-logistical-blow-to-libraries 

• Hoe staat het met de verhuizing van de magazijncollectie van de KB? https://www.nrc.nl/nieuws/2026/01/02/de-nationale-bibliotheek-in-den-haag-moet-verhuizen-hoe-verhuis-je-122-kilometer-geschreven-erfgoed-a4916366

• Een schermvrije jeugdafdeling in een bibliotheek is altijd een goed idee. https://www.bruzz.be/actua/cultuurnieuws/schermvrije-jeugdbib-en-extra-oefenkansen-nederlands-vanaf-2026-muntpunt-2026 

• Slapen tussen de boeken kon weer afgelopen weekend voor kinderen in Nijmegen. Leuk! https://www.gld.nl/nieuws/8415301/kinderen-slapen-tussen-de-boeken-in-deze-bibliotheek-mocht-het 

• Healing fiction met Japanse en Koreaanse boeken is de nieuwste boekentrend, die is aangewaaid in Nederland. https://www.telegraaf.nl/lifestyle/vrije-tijd/trend-uit-azie-waait-over-naar-nederland-healing-fiction-tegen-de-winterblues/115729054.html 

• Zijn bibliotheken en mediatheken nog wel nodig? (1) https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2025/12/29/kan-ai-helpen-met-studeren-dit-zeggen-experts

• Zijn bibliotheken en mediatheken nog wel nodig? (2) https://radar.avrotros.nl/artikel/91-heeft-studieboeken-niet-volledig-nodig-met-geen-vinger-aangeraakt-62182

• Het is een beetje wrang dat het Nederlandse gemeenschappelijke bibliotheeksysteem voor de openbare bibliotheken inmiddels een Amerikaans product is. De eerste bibliotheken zijn nu aangesloten. https://www.cooperatie-sdi.nl/artikel/eerste-bibliotheken-succesvol-over-naar-het-gbs/

• Ook in Groningen kun je je niet-uitgebrachte manuscript inleveren. https://www.oogtv.nl/2026/01/lever-je-zelfgeschreven-boek-in-bij-forum-en-lenen-hem-vervolgens-in-utrecht/ 

• Maar het is eigenlijk zonde om je manuscript helemaal in Utrecht te laten staan. In Amersfoort laten ze juist lokale schrijvers toe en is er tenminste nog een schifting dat een boek geweerd kan worden. https://www.bibliotheekeemland.nl/over-ons/samenwerken/eemlandse-schrijvers.html 

• Hoe ziet nu eigenlijk het literaire landschap eruit? Wat verkoopt nu juist goed en waar krijgen lezers rode oortjes van? https://www.demorgen.be/tv-cultuur/jongeren-lezen-wel-degelijk-maar-niet-wat-u-denkt-en-soms-met-rode-oortjes~b9c3eef3/ 

Tot volgende week!

Bedankt dat je het einde van deze editie hebt gehaald! Ik ga ervan uit dat de volgende Bieb Letter een stuk korter is!

Tot volgende week!

Groet,
Patrick